ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΡΙΣΗ Νέα πίεση στο κόστος ενέργειας αντιμετωπίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις, καθώς οι διεθνείς αναταράξεις στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου μεταφέρονται σταδιακά στην ελληνική αγορά.
Ρεύμα, καύσιμα και θέρμανση βρίσκονται στο επίκεντρο, ενώ οι επόμενες εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες για την πορεία των τιμών.
Στις διεθνείς αγορές, το Brent κινείται κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι, έχοντας υποχωρήσει από τα πρόσφατα επίπεδα των περίπου 110 δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί περιθώριο για αποκλιμάκωση, εφόσον συνεχιστεί η αποκατάσταση των ενεργειακών ροών.
Παράλληλα, οι διπλωματικές προσπάθειες επικεντρώνονται στην προστασία των ενεργειακών υποδομών, την αποκατάσταση της λειτουργίας διυλιστηρίων και την ομαλοποίηση των ροών από τον Περσικό Κόλπο. Η διάρκεια και η έκβαση αυτών των εξελίξεων αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα την πορεία των διεθνών τιμών.
Πόσο έχει ακριβύνει η ενέργεια στην Ελλάδα
Η διεθνής αναταραχή έχει ήδη αποτυπωθεί στην ελληνική αγορά.
Η μέση χονδρική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας διαμορφώνεται στα 160 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έναντι περίπου 93 ευρώ την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Παράλληλα, η τιμή του φυσικού αερίου έχει αυξηθεί από τα 32 στα 73 ευρώ, ενώ το πετρέλαιο βρίσκεται περίπου στα 100 δολάρια το βαρέλι, έναντι 69 δολαρίων πέρυσι τέτοια εποχή.
Στην αγορά καυσίμων, η μέση τιμή της αμόλυβδης κινείται γύρω από τα 2,20 ευρώ το λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης βρίσκεται περίπου στα 2,23 ευρώ το λίτρο, αυξάνοντας το κόστος μετακίνησης και μεταφορών.
Οι υψηλές τιμές δημιουργούν πρόσθετη ανησυχία ενόψει της έναρξης της περιόδου θέρμανσης, καθώς το πετρέλαιο θέρμανσης αναμένεται να ξεκινήσει σε αισθητά υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με πέρυσι.
Η 1η Οκτωβρίου φέρνει τα νέα τιμολόγια ρεύματος
Η 1η Οκτωβρίου αποτελεί τον πρώτο μεγάλο σταθμό για τους καταναλωτές.
Τότε οι πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται να ανακοινώσουν τα νέα τιμολόγια, δίνοντας την πρώτη σαφή εικόνα για το πώς οι αυξήσεις στη χονδρεμπορική αγορά θα μεταφερθούν στους λογαριασμούς.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμπεριφορά των κυμαινόμενων τιμολογίων, καθώς περίπου δύο στα τρία νοικοκυριά παραμένουν σε τιμολόγια που επηρεάζονται περισσότερο από τις μεταβολές της αγοράς.
Παράλληλα, την ίδια περίοδο αναμένεται να συνεχιστεί η κρατική παρέμβαση στην αγορά καυσίμων, με το ενδεχόμενο παράτασης της επιδότησης για το πετρέλαιο κίνησης. Το τελικό ύψος της στήριξης και η στάση των διυλιστηρίων στις εκπτώσεις θα καθορίσουν σε σημαντικό βαθμό την τιμή στην αντλία.
Στις 15 Οκτωβρίου η μεγάλη δοκιμασία για τη θέρμανση
Η 15η Οκτωβρίου είναι η δεύτερη ημερομηνία-κλειδί, καθώς τότε ξεκινά η διάθεση πετρελαίου θέρμανσης.
Το ενδιαφέρον στρέφεται στο ύψος της τιμής εκκίνησης, αλλά και στα μέτρα που θα εφαρμοστούν για τον περιορισμό της επιβάρυνσης των νοικοκυριών.
Στο τραπέζι βρίσκονται κρατική επιδότηση, εκπτώσεις από τα διυλιστήρια και ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης, με το οικονομικό επιτελείο να εξετάζει τον τελικό συνδυασμό των παρεμβάσεων.
Παράλληλα, εξετάζονται και διευκολύνσεις στην πληρωμή του πετρελαίου θέρμανσης, όπως προγράμματα δόσεων από εταιρείες εμπορίας, ώστε να περιοριστεί η άμεση επιβάρυνση των οικογενειακών προϋπολογισμών.
Στο τραπέζι νέα μέτρα στήριξης
Η κυβέρνηση επεξεργάζεται παρεμβάσεις τόσο για τα καύσιμα όσο και για τη θέρμανση, με στόχο να περιοριστεί η μεταφορά των διεθνών αυξήσεων στην τελική τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής.
Μεταξύ των σεναρίων που έχουν εξεταστεί περιλαμβάνονται παράταση της επιδότησης καυσίμων, παρεμβάσεις στο πετρέλαιο θέρμανσης και ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης.
Ωστόσο, το οικονομικό επιτελείο έχει επισημάνει ότι τα διαθέσιμα δημοσιονομικά περιθώρια είναι συγκεκριμένα και ότι οι παρεμβάσεις θα πρέπει να είναι στοχευμένες.
Ο εκπρόσωπος Τύπου του υπουργείου Οικονομικών, Όμηρος Τσάπαλος, έχει σημειώσει ότι δεν υπάρχουν απεριόριστοι πόροι για την κάλυψη όλων των ενεργειακών επιβαρύνσεων, γεγονός που θέτει όρια στο εύρος των μέτρων.
Το διεθνές μέτωπο παραμένει καθοριστικό
Παρά τις κυβερνητικές παρεμβάσεις, η πορεία των τιμών στην Ελλάδα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις διεθνείς εξελίξεις.
Μια πιο σταθερή λειτουργία των ενεργειακών υποδομών και η αποκατάσταση των ροών θα μπορούσαν να περιορίσουν τις πιέσεις στις αγορές. Αντίθετα, νέα προβλήματα στην προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου θα μπορούσαν να διατηρήσουν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.
Για τα ελληνικά νοικοκυριά, επομένως, οι δύο ημερομηνίες που ξεχωρίζουν είναι η 1η και η 15η Οκτωβρίου: η πρώτη για τα νέα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας και η δεύτερη για την έναρξη της διάθεσης πετρελαίου θέρμανσης.
Το ζητούμενο πλέον είναι αν μέχρι τότε θα έχει υπάρξει μεγαλύτερη σταθερότητα στις διεθνείς αγορές και σε ποιο βαθμό αυτή θα περάσει στις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.
Με πληροφορίες από την ΕΡΤ
