ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ – Πώς τα έργα πρόληψης επηρέασαν την ένταση της πυρκαγιάς και ποια αντιδιαβρωτικά έργα ξεκινούν πριν από τις βροχές
Η προστασία των εδαφών και η αποκατάσταση των καταστροφών που προκάλεσε στην Αττική η πρόσφατη πυρκαγιά αποτελεί βασικό στόχο για την κυβέρνηση. Την άποψη αυτή εξέφρασε, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου.
Κάπως έτσι ξεκινά η επόμενη ημέρα για το περιβάλλον και τους πληγέντες. Εν πρώτοις, το υπουργείο σχεδιάζει την αντιπλημμυρική θωράκιση των πληγεισών περιοχών. Σε δεύτερο χρόνο, θα ακολουθήσει η αποκατάσταση του δασικού οικοσυστήματος.
Επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες, οι ειδικοί θα αποτιμήσουν αναλυτικώς τα έργα πρόληψης μέσω του προγράμματος Antinero. Σύμφωνα με στοιχεία της Δασικής Υπηρεσίας, οι παρεμβάσεις περιόρισαν σε συγκεκριμένα σημεία την ένταση και την εξάπλωση της φωτιάς.
Το εύρος της καταστροφής
Πάντως, η συνολική περίμετρος που επηρεάστηκε από την πυρκαγιά φτάνει περίπου τα 113.400 στρέμματα. Από αυτά, περίπου 95.000 στρέμματα βρίσκονται στην Αττική.
Ωστόσο, η συγκεκριμένη έκταση δεν καταστράφηκε ομοιόμορφα από τη φωτιά. Στο εσωτερικό της περιμέτρου υπάρχουν διαφορετικές κατηγορίες δασικών εκτάσεων.
Επιπλέον, σημαντικές «νησίδες» βλάστησης διασώθηκαν από την πυρκαγιά. Σύμφωνα με τη δορυφορική αποτύπωση, περίπου 46.000 στρέμματα αφορούν σε υψηλό δάσος.
Δηλαδή, το συγκεκριμένο μέγεθος αντιστοιχεί περίπου στο 40% της συνολικής επηρεασμένης έκτασης.
Antinero: Διατέθηκαν 20 εκατ. ευρώ στη Δυτική Αττική
Όπως επισημαίνουν κυβερνητικές πηγές, στο επίκεντρο της αποτίμησης βρίσκεται το πρόγραμμα Antinero. Από το 2022 ως σήμερα, το πρόγραμμα έχει χρηματοδοτηθεί συνολικά με 667 εκατ. ευρώ. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν απομάκρυνση υπερβάλλουσας βιομάζας και συντήρηση δασικών δρόμων.
Παράλληλα, περιλαμβάνουν αντιπλημμυρικά έργα και άλλες δασοτεχνικές εργασίες. Ειδικά στη Δυτική Αττική, διατέθηκαν περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Ο γενικός γραμματέας Δασών κ. Στάθης Σταθόπουλος τόνισε ότι το Antinero δεν αποτελεί σύστημα δασοπυρόσβεσης. Επίσης, διευκρίνισε ότι το πρόγραμμα δεν μπορεί να εγγυηθεί την ανάσχεση μιας πυρκαγιάς.
Ωστόσο, υποστήριξε ότι οι συγκεκριμένες παρεμβάσεις περιόρισαν τις επιπτώσεις της φωτιάς σε ορισμένες περιοχές.
Τι συμβαίνει με τη Λούμπα Μεγάρων
Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί η περιοχή Λούμπα Μεγάρων. Σύμφωνα με τον κ. Σταθόπουλο, οι προηγούμενες παρεμβάσεις επηρέασαν τη συμπεριφορά της φωτιάς. Σε ορισμένα σημεία, η πυρκαγιά κινήθηκε έρπουσα αντί να εξελιχθεί σε επικόρυφη.
Έτσι, οι φλόγες δεν κατέστρεψαν τους κορμούς και τμήμα του δάσους παρέμεινε ζωντανό.
Αντίστοιχα, οι Αρχές αξιοποίησαν υφιστάμενες παρεμβάσεις στον άξονα Αγίου Νεκταρίου, Αγίας Παρασκευής και Κρύου Πηγαδιού. Παράλληλα, τα μηχανήματα των αναδόχων του Antinero δημιούργησαν ζώνες καταστολής. Στόχος ήταν η προστασία των οικισμών και ο περιορισμός της επέκτασης προς τα Βίλια.
Κρύο Πηγάδι και Αγία Παρασκευή
Ο γενικός διευθυντής Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος κ. Ευάγγελος Γκουντούφας παρουσίασε την τεχνική εικόνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι εργασίες απομάκρυνσης βιομάζας είχαν ιδιαίτερη σημασία.
Επίσης. στην περιοχή Κρύου Πηγαδιού και Αγίας Παρασκευής, η φωτιά πέρασε κάτω από τα δέντρα. Παράλληλα, δεν μετατράπηκε σε επικόρυφη πυρκαγιά σε συγκεκριμένα σημεία.
Έτσι, οι κόμες παρέμειναν ζωντανές και αρκετά δέντρα επιβίωσαν. Τα επιζώντα δέντρα μπορούν πλέον να λειτουργήσουν ως φυσικοί σπορείς για την αναγέννηση του δάσους.
Οι παρεμβάσεις περιλάμβαναν συντήρηση του δασικού οδικού δικτύου και απομάκρυνση βιομάζας.
Επιπλέον, υλοποιήθηκαν μεικτές, στεγασμένες και γυμνές αντιπυρικές ζώνες. Σύμφωνα με τον κ. Γκουντούφα, οι παρεμβάσεις περιόρισαν τον κίνδυνο επέκτασης προς Ψάθα και Αλεποχώρι. Παράλληλα, περιόρισαν την απειλή προς Μέγαρα και Μάνδρα.
Οι πλημμύρες
Μετά την πυρκαγιά, το επόμενο μεγάλο στοίχημα αφορά την προστασία από τις βροχές. Στις καμμένες πλαγιές θα κατασκευαστούν αντιδιαβρωτικά έργα. Αυτά περιλαμβάνουν κορμοδέματα, κλαδοπλέγματα και σανιδότοιχους.
Επιπλέον, στα ρέματα πρώτης τάξης προβλέπονται κορμοφράγματα. Στόχος είναι η συγκράτηση φερτών υλικών και ο περιορισμός του πλημμυρικού κινδύνου.
Στη συνέχεια, οι επιστήμονες θα παρακολουθήσουν τη φυσική αναγέννηση του δάσους. Όπου χρειαστεί, θα ακολουθήσουν συμπληρωματικές τεχνητές αναδασώσεις και έργα ορεινής υδρονομίας.
Ήδη μελετητές βρίσκονται στο πεδίο και συλλέγουν τα απαραίτητα στοιχεία. Οι ειδικοί επιλέγουν τις περιοχές παρέμβασης με περιβαλλοντικά και γεωμορφολογικά κριτήρια. Παράλληλα, λαμβάνουν υπόψη κοινωνικά κριτήρια και την προστασία των κατάντι οικισμών.
Νέα χρηματοδότηση
Στο μεταξύ, ενεργοποιούνται σημαντικοί πόροι για την αποκατάσταση των πληγεισών περιοχών. Η Τράπεζα Πειραιώς χρηματοδοτεί μελέτη και έργα αποκατάστασης ύψους 1,5 εκατ. ευρώ.
Επιπλέον, η HELLENiQ ENERGY έχει ανακοινώσει δωρεά 25 εκατ. ευρώ για δράσεις αποκατάστασης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη Δυτική Αττική.
Παράλληλα, το Πράσινο Ταμείο ενεργοποιεί 25 εκατ. ευρώ για δασοτεχνικά έργα. Τα έργα αφορούν την ορεινή υδρονομία και την αντιπλημμυρική προστασία στην Αττική. Στις πληγείσες περιοχές προβλέπονται επίσης υλοτομίες επικίνδυνων καμένων δέντρων.
Επιπλέον, προβλέπονται απαγορεύσεις θήρας και βόσκησης στις καμένες εκτάσεις. Τα μέτρα περιλαμβάνουν ακόμη δράσεις προστασίας της άγριας πανίδας.
Χρονοδιαγράμματα
Πάντως, το επόμενο διάστημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την προστασία της Δυτικής Αττικής. Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ επιδιώκει να ολοκληρώσει τα πρώτα έργα πριν από τις φθινοπωρινές βροχές.
Οι μελέτες για τα αντιδιαβρωτικά έργα αναμένεται να ολοκληρωθούν εντός Αυγούστου. Στόχος είναι οι πρώτες παρεμβάσεις να ξεκινήσουν πριν από τις 15 Σεπτεμβρίου.
Με αυτόν τον τρόπο, οι Αρχές επιχειρούν να προλάβουν τις έντονες βροχοπτώσεις. Η εμπειρία της Δυτικής Αττικής λειτουργεί πλέον ως τεστ για την πολιτική πρόληψης.
Το Antinero δεν μπορεί να αποτρέψει κάθε δασική πυρκαγιά. Μπορεί όμως, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, να περιορίσει την ένταση σε συγκεκριμένα σημεία.
Παράλληλα, μπορεί να προσφέρει περισσότερο χρόνο στις δυνάμεις κατάσβεσης. Τελικά, η επόμενη ημέρα δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση των καμένων εκτάσεων. Αφορά επίσης στην αποτελεσματικότητα της πρόληψης και της δασικής διαχείρισης.
Το ζητούμενο είναι οι έγκαιρες παρεμβάσεις να περιορίσουν τις συνέπειες της επόμενης μεγάλης πυρκαγιάς.
