ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ Στο υψηλό επίπεδο των ελληνοαμερικανικών σχέσεων και στη διεύρυνση της συνεργασίας σε άμυνα, ενέργεια και ασφάλεια επικεντρώθηκε ο 6ος Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας–ΗΠΑ στην Αθήνα.
Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Αμερικανός ομόλογός του Μάρκο Ρούμπιο έστειλαν μήνυμα για περαιτέρω ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι οι σχέσεις Αθήνας και Ουάσινγκτον έχουν αποκτήσει ισχυρό στρατηγικό βάθος, με την Ελλάδα να διαδραματίζει ολοένα σημαντικότερο ρόλο στην ασφάλεια και την ενεργειακή σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής.
F-35 και F-16 στο επίκεντρο της αμυντικής συνεργασίας
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στον τομέα της άμυνας. Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε στην αναβάθμιση των ελληνικών F-16 στην έκδοση Viper, αλλά και στην απόκτηση των F-35, επισημαίνοντας ότι οι εξελίξεις αυτές ενισχύουν σημαντικά τις δυνατότητες της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας.
Παράλληλα, χαρακτήρισε τη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη κομβικές υποδομές για την αμερικανική παρουσία στην περιοχή και για τη συνολική αρχιτεκτονική ασφάλειας.
Από την πλευρά του, ο Μάρκο Ρούμπιο έδωσε έμφαση στην αύξηση των ελληνικών αμυντικών δαπανών, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα αναλαμβάνει μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για την ευρωπαϊκή άμυνα.
Ρούμπιο: «Η Ελλάδα είναι ισχυρός σύμμαχος των ΗΠΑ»
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών περιέγραψε την Ελλάδα ως «πηγή σταθερότητας σε έναν ασταθή κόσμο», αναφερόμενος στις κρίσεις στη Μέση Ανατολή, στην Ερυθρά Θάλασσα και στον πόλεμο στην Ουκρανία.
Όπως τόνισε, η Ουάσινγκτον θεωρεί την Αθήνα «σπουδαίο σύμμαχο» και πολύ στενό εταίρο σε ζητήματα άμυνας, ασφάλειας συνόρων, αντιμετώπισης της παράνομης μετανάστευσης, διεθνούς εγκληματικότητας και τρομοκρατίας.
Στο πλαίσιο αυτό, ανακοινώθηκε και νέο μνημόνιο συνεργασίας για την αντιτρομοκρατία και την ανταλλαγή πληροφοριών, με στόχο τον καλύτερο συντονισμό των αρμόδιων υπηρεσιών των δύο χωρών.
Ο «Κάθετος Διάδρομος» και το αμερικανικό LNG
Σημαντικό μέρος των συζητήσεων αφορούσε και την ενέργεια. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανέδειξε τον ρόλο της Ελλάδας ως πύλης για τη μεταφορά αμερικανικού LNG προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη μέσω του Κάθετου Διαδρόμου.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η αμερικανική επιχειρηματική παρουσία στην Ελλάδα ενισχύεται, ιδιαίτερα στον τομέα της έρευνας και αξιοποίησης ενεργειακών κοιτασμάτων, αλλά και στις νέες τεχνολογίες και τις επενδύσεις.
Ο Μάρκο Ρούμπιο στάθηκε επίσης στην ανάγκη ανάπτυξης νέων ενεργειακών διασυνδέσεων και υποδομών, που θα συμβάλουν στην ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.
Ελλάδα, Ανατολική Μεσόγειος και Δυτικά Βαλκάνια
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε τον ρόλο της Ελλάδας ως «παρόχου ασφάλειας», αναφερόμενος στη συμμετοχή της χώρας σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, μεταξύ άλλων στην Ερυθρά Θάλασσα.
Παράλληλα, έδωσε έμφαση στις σχέσεις της Αθήνας με Κύπρο, Ισραήλ, Αίγυπτο, Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αλλά και στη σημασία του σχήματος 3+1 Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ–ΗΠΑ.
Για την Κύπρο, επανέλαβε την ελληνική θέση υπέρ μιας λύσης επανένωσης του νησιού, στη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου. Παράλληλα, χαρακτήρισε την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων κρίσιμη για τη σταθερότητα της περιοχής.
Συνεργασία και για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς
Στην ατζέντα βρέθηκε και η προστασία των ελληνικών αρχαιοτήτων από την παράνομη διακίνηση. Ο Μάρκο Ρούμπιο ανακοίνωσε ότι αμερικανικές υπηρεσίες, μεταξύ των οποίων το FBI, θα συνεργαστούν με τις ελληνικές αρχές για την αντιμετώπιση του φαινομένου.
Οι δύο πλευρές επιβεβαίωσαν έτσι ότι η ελληνοαμερικανική συνεργασία επεκτείνεται πλέον σε ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την άμυνα και την ενέργεια έως την τεχνολογία, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ο 6ος Στρατηγικός Διάλογος επιβεβαίωσε, σύμφωνα με τους δύο υπουργούς, ότι η Ελλάδα και οι ΗΠΑ επιδιώκουν ακόμη στενότερο συντονισμό απέναντι στις νέες γεωπολιτικές προκλήσεις.
