ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΡΙΣΗ Επενδυτικό πρόγραμμα που προσεγγίζει το 1 δισ. ευρώ έως το 2028 ανοίγει για την Ελλάδα μετά την έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την επέκταση της ενεργειακής ρήτρας διαφυγής.
Η απόφαση δίνει τη δυνατότητα χρηματοδότησης παρεμβάσεων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους, την ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και την αναβάθμιση κρίσιμων υποδομών.
Το επόμενο βήμα είναι η επικύρωση της απόφασης στο Ecofin, ενώ η κυβέρνηση εκτιμά ότι το νέο πλαίσιο δημιουργεί πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο για επενδύσεις στον ενεργειακό τομέα.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης χαρακτήρισε την εξέλιξη σημαντική για την ελληνική οικονομία, επισημαίνοντας ότι η χώρα αποκτά μεγαλύτερη ευελιξία στην προώθηση έργων που ενισχύουν την ενεργειακή της ασφάλεια και στηρίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Ποια έργα μπαίνουν στο πρόγραμμα
Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Οικονομικών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την επέκταση της υφιστάμενης ελληνικής ρήτρας, ώστε να καλύπτει και δαπάνες για την ενεργειακή ανθεκτικότητα. Το σχετικό αίτημα είχε κατατεθεί στις 6 Αυγούστου 2026.
Οι παρεμβάσεις θα χρηματοδοτηθούν από εθνικούς πόρους και, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, δεν θα συνυπολογίζονται στα όρια αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών που προβλέπει το ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο. Το περιθώριο ανέρχεται σε 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και έως 0,6% σωρευτικά μέχρι το 2028.
Ωστόσο, οι συγκεκριμένες δαπάνες εξακολουθούν να επηρεάζουν το πρωτογενές αποτέλεσμα και το δημόσιο χρέος.
Στα έργα που σχεδιάζεται να ενταχθούν περιλαμβάνονται:
- 200 εκατ. ευρώ για επιχορηγήσεις συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες.
- 200 εκατ. ευρώ για πρόγραμμα εγκατάστασης αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων, με στόχο 100.000 δικαιούχους.
- 50 εκατ. ευρώ για τη Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση στη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη.
- 117 εκατ. ευρώ για την ενεργειακή αναβάθμιση 109 δημόσιων κτιρίων και πανεπιστημίων μέσω του προγράμματος «ΗΛΕΚΤΡΑ».
- 45 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα «ΦΟΙΒΟΣ – ΑΘΗΝΑ», που αφορά 246 σχολικές μονάδες.
- 320 εκατ. ευρώ για σιδηροδρομικά έργα ασφάλειας και επέκτασης.
- 20 εκατ. ευρώ για υποδομές φόρτισης λεωφορείων.
Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται επίσης δράσεις για τη δέσμευση και αποθήκευση άνθρακα στη βιομηχανία.
Στόχος η ενεργειακή ανθεκτικότητα
Η ενεργειακή ρήτρα διαφυγής αναμένεται να λειτουργήσει ως εργαλείο επιτάχυνσης επενδύσεων που αφορούν τόσο την ενεργειακή μετάβαση όσο και τις μεταφορές και τις δημόσιες υποδομές.
Το στοίχημα για την κυβέρνηση είναι η αξιοποίηση του νέου περιθωρίου για έργα που θα περιορίσουν την ενεργειακή επιβάρυνση, θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα και θα βελτιώσουν την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας έως το 2028.
