Ανασκόπηση της επικαιρότητας και της δραστηριότητας των παλαιών και των νεώτερων πολιτικών αρχηγών
Η Ελλάδα δεν εισέρχεται ξαφνικά σε μια «νέα πολιτική εποχή», όπως επιχειρούν να παρουσιάσουν ορισμένοι. Εκείνο που παρακολουθούμε σήμερα είναι περισσότερο μια ανακατανομή δυσαρέσκειας, θυμού και απογοήτευσης μέσα σε μια κοινωνία κουρασμένη από κρίσεις, ανασφάλεια και πολιτική απαξίωση.
Η ισχύς όμως δεν αλλάζει επειδή εμφανίζονται νέα λογότυπα, συναισθηματικά αφηγήματα ή πρόσωπα που επενδύουν στην οργή της στιγμής. Αλλάζει μόνο όταν κάποιος μπορεί να πείσει ότι διαθέτει σχέδιο, σοβαρότητα, αντοχή και επίγνωση της ιστορικής ευθύνης της διακυβέρνησης.
Οι πρώτες δημοσκοπικές μετρήσεις ασφαλώς δημιουργούν εντυπώσεις. Ωστόσο, άλλο πράγμα είναι η εκλογική διαμαρτυρία και άλλο η δυνατότητα άσκησης εξουσίας σε μια εποχή γεωπολιτικής αστάθειας, ενεργειακών ανατροπών και εθνικών κινδύνων.
Στις θάλασσες των αυταπατών
Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να επιστρέψει στις «θάλασσες των αυταπατών». Δεν μπορεί να ξαναταξιδέψει σε ουτοπικές ρότες που παρουσιάζονται ως νέες «Ιθάκες», αλλά ενδέχεται να οδηγήσουν στις πύλες της εθνικής περιπέτειας. Η διεθνής συγκυρία είναι εξαιρετικά επικίνδυνη. Ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται χωρίς ορατό τέλος. Η Μέση Ανατολή φλέγεται. Η Τουρκία παραμένει αναθεωρητική δύναμη. Η Ευρώπη δοκιμάζεται ενεργειακά, οικονομικά και αμυντικά.
Μέσα σε αυτή την πραγματικότητα, η χώρα δεν χρειάζεται νέες ψευδαισθήσεις, ούτε επιστροφή σε πολιτικές που δοκιμάστηκαν, τραυμάτισαν την οικονομία και δίχασαν την κοινωνία. Η εμπειρία της προηγούμενης δεκαετίας παραμένει ακόμη νωπή. Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να θυμώνουν· δεν έχουν όμως δικαίωμα να ξεχνούν.
Απώλεια δεν σημαίνει δίψα για εξουσία
Το ίδιο ισχύει και για την προσπάθεια πολιτικής κεφαλαιοποίησης της τραγωδίας των Τεμπών. Ο πόνος των συγγενών είναι απολύτως σεβαστός και ιερός. Όμως η οδύνη, όσο αυθεντική κι αν είναι, δεν μετατρέπεται αυτομάτως σε πολιτική πρόταση διακυβέρνησης. Η χώρα δεν μπορεί να επενδύσει το μέλλον της σε πρόσωπα που τροφοδοτούν διαρκώς την κοινωνική ένταση, τον θυμό και την τοξικότητα, χωρίς να παρουσιάζουν επαρκή γνώση κρατικής λειτουργίας, διοίκησης ή εθνικής στρατηγικής.
Η Ελλάδα χρειάζεται νηφαλιότητα, θεσμική σοβαρότητα και πολιτική επάρκεια — όχι διαρκή κοινωνική έκρηξη.
Αντικειμενικός αντίλογος
Από την άλλη πλευρά, οι πολίτες επίσης δεν πρόκειται να αποδεχθούν μοντέλα εξουσίας που θυμίζουν κλειστή τεχνοκρατική καγκελαρία, με όρους οικογενειακών δικτύων, επιχειρηματικών συνοικεσίων και πολιτικής αλαζονείας. Όταν η εξουσία απομακρύνεται από την κοινωνία, όταν δημιουργείται η αίσθηση ότι κυβερνά ένας στενός κύκλος «εκλεκτών», τότε η φθορά γίνεται αναπόφευκτη, ακόμη κι αν συνοδεύεται από οικονομικούς δείκτες ή επικοινωνιακή υπεροχή.
Οι πολίτες δεν ζητούν ούτε σωτήρες ούτε διαχειριστές υπεροψίας. Ζητούν ηγεσία με εθνική συνείδηση, αποτελεσματικότητα και αίσθηση μέτρου.
Η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να διατηρεί πολιτικό προβάδισμα όχι επειδή συγκινεί βαθιά την κοινωνία, αλλά επειδή μεγάλο μέρος της αντιπολίτευσης εξακολουθεί να μην πείθει ότι μπορεί να κυβερνήσει σοβαρά και σταθερά.
Το ΠΑΣΟΚ κινδυνεύει να εγκλωβιστεί ανάμεσα σε μια κυβέρνηση που διατηρεί τον κρατικό έλεγχο και σε νέους σχηματισμούς που επενδύουν στη διαμαρτυρία.
Ο ΣΥΡΙΖΑ παραμένει πολιτικά τραυματισμένος από τις αντιφάσεις και τα αδιέξοδα της περιόδου διακυβέρνησής του.
Προκλήσεις και διλήμματα
Το επόμενο διάστημα θα χαρακτηρίζεται περισσότερο από δημοσκοπική νευρικότητα παρά από πραγματική πολιτική ανατροπή. Τα μεγάλα προβλήματα είναι ήδη μπροστά μας:
- – Ακρίβεια,
- – Ενεργειακή πίεση,
- – Δημογραφικό,
- – Εθνική Άμυνα,
- – Μεταναστευτικό,
- – Εισόδημα,
- – Παραγωγική ανασυγκρότηση.
Εκεί θα κριθούν όλοι.
Στην εποχή που ανοίγεται μπροστά μας, τα συνθήματα γρήγορα εξαντλούνται. Οι κραυγές ξεθωριάζουν. Και τελικά μένει μόνο η αλήθεια της διακυβέρνησης, η σοβαρότητα των αποφάσεων και η δυνατότητα μιας χώρας να σταθεί όρθια μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει βίαια.
Η Ελλάδα χρειάζεται πατριωτικό ρεαλισμό. Όχι νέες αυταπάτες. Όχι νέους μεσσίες. Υπάρχουν κότσια;
ΛΟΥΚΙΑΝΟΣ ΚΑΛΛΙΜΠΑΝ
